Vanaf oktober dit jaar zullen Belgische banken verplicht de naam van de begunstigde controleren bij elke overschrijving. Daarmee komt België in lijn met Europese aanbevelingen om fraude met valse overschrijvingsgegevens in te dijken.
De maatregel wordt stapsgewijs uitgerold, maar tegen 9 oktober 2025 moet het systeem bij alle banken operationeel zijn. Bij het ingeven van een overschrijving zal voortaan automatisch gecontroleerd worden of de naam van de begunstigde overeenkomt met het opgegeven rekeningnummer. Klopt die niet, dan krijgt de opdrachtgever een waarschuwing, en kan hij de betaling nog stopzetten.
Extra beveiligingslaag tegen oplichtingspraktijken
De nieuwe maatregel richt zich specifiek op het fenomeen van rekeningnummerfraude, waarbij oplichters facturen of betalingsverzoeken vervalsen en hun eigen rekeningnummer koppelen aan een bestaande naam. Omdat banken tot nu toe enkel het rekeningnummer gebruikten om de betaling uit te voeren, bleven zulke fraudeurs vaak onder de radar.
Met de nieuwe naamcontrole komt daar verandering in. Wanneer de naam en het rekeningnummer niet overeenstemmen bij de bank van de begunstigde, krijgt de klant een melding in de bankingapp of online bankomgeving. Die beslissing om de betaling alsnog door te zetten of te annuleren ligt bij de klant zelf, maar de waarschuwing moet misbruik ontmoedigen.
Voor de klant gratis, voor banken een technische uitdaging
De naamcontrole is gratis voor de gebruiker. De banken moeten op hun beurt investeren in een technische infrastructuur die realtime communiceert met de bank van de tegenpartij. De Belgische bankenfederatie Febelfin coördineert de invoering van de standaard, die gebaseerd is op eerdere toepassingen in Nederland en het Verenigd Koninkrijk, waar naamcontrole al langer gangbaar is.
Volgens Febelfin moet de maatregel ook het vertrouwen in digitale betalingen verhogen. In 2023 alleen al registreerde de federale politie meer dan 5.000 meldingen van factuurfraude, goed voor miljoenen euro’s schade bij zowel particulieren als bedrijven.
Europees kader
De invoering van naamcontrole komt er in het kader van bredere Europese wetgeving die instant payments veiliger moet maken. In het voorstel van de Europese Commissie is een verplichte “IBAN-naam check” opgenomen voor alle SEPA-betalingen. België loopt met deze maatregel in de pas van die regelgeving.
De banken benadrukken wel dat naamcontrole geen waterdichte bescherming biedt. Klanten blijven verantwoordelijk voor waakzaamheid bij betalingen. “De controle is een hulpmiddel, geen garantie,” aldus een woordvoerder van Febelfin.
Nog vijf Belgische banken schakelen over op Europese betaaldienst Wero