Renovatieplicht: kosten, premies en financiering

Wie na 1 januari 2023 een niet-energiezuinige woning koopt, moet binnen vijf jaar de renovatieplicht naleven: het EPC-label verbeteren via isolatie, nieuwe ramen of een energiezuinige verwarming. Dat kost geld, maar premies van de Vlaamse overheid en een renovatielening of groene lening helpen de factuur te spreiden.

Hoeveel je uiteindelijk betaalt, hangt af van de huidige staat van de woning en welke werken nodig zijn om het EPC-label te halen. Dit stappenplan zet eerst de wettelijke verplichting op een rijtje, en toont daarna wat de renovatieplicht kost, welke premies en leningen er zijn, en wat een beter EPC-label doet met de waarde van je woning.

Handig stappenplan om aan de renovatieplicht te voldoen

Stappenplan voor het voldoen aan de renovatieverplichting voor nieuwe eigenaars van niet-energiezuinige residentiële gebouwen:

1. Bepaal of de renovatieverplichting van toepassing is:
   • Als u na 1/01/2023 eigenaar bent geworden van een niet-energiezuinig residentieel gebouw met een EPC-label E of F, dan bent u mogelijk verplicht om binnen vijf jaar na de overdracht uw woning energetisch te renoveren.
   • De renovatieverplichting geldt ook bij het vestigen of overdragen van een erfpacht of opstalrecht.
2. Bepaal de omvang van de renovatie:
   • De renovatie moet minstens tot een EPC-label D leiden, en kan in sommige gevallen zeer grondig zijn.
3. Plan de renovatie:
   • Stel een plan op om de vereiste renovaties uit te voeren, inclusief het behalen van het gewenste EPC-label D.
4. Financiering regelen:
   • Onderzoek de beschikbare financiële steun van de overheid, zoals een renovatiekrediet met rentesubsidie en premies.
   • U kunt een renovatielening simulatie uitvoeren via onze website.
5. Start de renovatiewerkzaamheden:
   • Voer de geplande renovaties uit binnen de vijf jaar na de overdracht van het eigendom.
6. Controleer het behaalde EPC-label:
   • Binnen de vijf jaar dient u een nieuw energieprestatiecertificaat te verkrijgen waaruit blijkt dat het EPC-label D of beter is behaald.
7. Vastgoedmakelaar op de hoogte brengen:
   • De vastgoedmakelaar dient de renovatieverplichting duidelijk te vermelden in alle publiciteit en in onderhandse verkoopovereenkomsten.
   • Het niet correct informeren van kopers kan leiden tot contractuele en buitencontractuele aansprakelijkheid en tuchtsancties van het Beroepsinstituut voor Vastgoedmakelaars.
8. Voldoen aan de verplichtingen bij verkoop binnen vijf jaar:
   • Als u besluit uw woning binnen vijf jaar na verwerving te verkopen, moet u de nieuwe eigenaar informeren over de resterende renovatieverplichtingen.
9. Sancties bij het niet naleven van de renovatieverplichting:
   • Niet voldoen aan de renovatieverplichting kan resulteren in administratieve geldboetes tot 200.000 EUR en nieuwe termijnen voor het behalen van het vereiste EPC-label.
10. Raadpleeg indien nodig een professional:
    • Indien nodig kunt u een professional raadplegen, zoals een energieadviseur of een vastgoedadvocaat, voor begeleiding bij het voldoen aan de renovatieverplichtingen en het begrijpen van de wettelijke vereisten.

Door het volgen van dit stappenplan kunt u voldoen aan de renovatieverplichting en mogelijke sancties vermijden.

Lees ook:

• Voor welke renovatiewerken kom je in aanmerking voor een renovatielening?
• EPC-label verbeteren met renovatielening

Conclusie: Hoe voldoen aan de renovatieplicht?

Het voldoen aan de renovatieverplichting voor niet-energiezuinige residentiële gebouwen in België, zoals vastgelegd in het Decreet van 18 maart 2022, is een essentiële stap naar een meer energie-efficiënte en duurzame woongelegenheid. Dit stappenplan biedt een gestructureerde aanpak om aan deze verplichting te voldoen, waarbij de nadruk ligt op planning, financiering en tijdige uitvoering van de vereiste renovaties. Door gebruik te maken van beschikbare financiële steun en het inschakelen van professioneel advies waar nodig, kunnen eigenaars effectief tegemoetkomen aan de gestelde eisen en mogelijke sancties vermijden.

Bovendien benadrukt dit plan het belang van vastgoedmakelaars om potentiële kopers correct te informeren over de renovatieverplichting, wat bijdraagt aan transparantie en wettelijke naleving binnen de vastgoedsector. Het naleven van deze verplichting draagt niet alleen bij aan de individuele woningverbetering, maar ook aan de bredere inspanningen voor een milieuvriendelijker en duurzamer Belgisch vastgoedlandschap.

Wat kost het voldoen aan de renovatieplicht?

Er bestaat geen vast bedrag voor de renovatieplicht: de kost hangt af van hoeveel werken nodig zijn om het EPC-label op het vereiste niveau te krijgen. Bij een woning met enkel glas en weinig isolatie lopen dakisolatie, raamvervanging en een nieuwe verwarmingsinstallatie samen al snel op, terwijl een woning die al deels gerenoveerd is vaak met één of twee ingrepen voldoet. Laat voorafgaand een EPC-deskundige of aannemer de werken inschatten, zodat je weet welk budget en welke financiering je nodig hebt.

Welke premies bestaan voor de renovatieplicht?

De Vlaamse overheid voorziet premies voor energiebesparende renovaties, gebundeld in Mijn VerbouwPremie. Die premie geldt voor onder meer dak-, muur- en vloerisolatie, nieuwe beglazing en een energiezuinige verwarming, en het bedrag hangt af van het type werk, de oppervlakte en je inkomen. De actuele voorwaarden en bedragen staan op de website van energiesparen.be (Vlaamse overheid). Een premie verlaagt de factuur, maar dekt zelden de volledige kostprijs: voor het overige blijft een renovatielening of groene lening een optie.

Renovatielening en groene lening: hoe financier je de werken?

Een renovatielening is een persoonlijke lening specifiek bedoeld voor verbouwings- en energiewerken, met een vaste looptijd en een vast terugbetalingsbedrag per maand. Een groene lening is een variant die zich specifiek richt op energiebesparende ingrepen zoals isolatie, zonnepanelen of een warmtepomp. Beide leningen spreiden de kost van de renovatieplicht over meerdere jaren, zodat je niet in één keer het volledige bedrag moet voorschieten. Welke lening het voordeligst is, hangt af van je eigen situatie: vergelijk de voorwaarden via de simulator voor je een keuze maakt.

Wat is het effect op de waarde van je woning?

Een woning die aan de renovatieplicht voldoet, heeft een beter EPC-label, en dat telt mee bij een verkoop: vastgoedmakelaars houden bij de waardebepaling rekening met de energiezuinigheid van een pand, en een verplicht EPC-label dat ontbreekt kan een verkoop vertragen of de prijs onder druk zetten. Wie nu investeert in isolatie, beglazing of verwarming, verbetert dus niet enkel het wooncomfort, maar ook de verkoopbaarheid en de waarde van de woning op langere termijn.

Rekenvoorbeeld: wat betaal je per maand voor een renovatielening?

Stel dat je 15.000 euro leent om de werken voor de renovatieplicht te financieren, terugbetaald over een looptijd van 10 jaar. Hoeveel je daarvoor elke maand aan je bank terugbetaalt, hangt af van de actuele rente en eventuele kosten van de lening, en die verschillen van aanbieder tot aanbieder. Gebruik de simulator voor de renovatielening om voor jouw bedrag, looptijd en situatie de actuele maandlast te berekenen voor je een lening aanvraagt.

Veelgestelde vragen

Nog meer te weten komen? Lees dan verder op de website van Vlaanderen.be over de renovatieverplichting voor nieuwe eigenaars.